Sổ tay sức khỏe

Sức khỏe của Ba

Ông Nguyễn Tám · sinh năm 1962
Con làm trang này để Ba xem cho dễ. Chữ to, có hình.
Ba cứ vuốt xuống đọc từ từ, không cần vội.
Khi đi khám, Ba mở trang này đưa bác sĩ xem cũng được.
❤️

Vì sao huyết áp tăng

Nói chung, rồi nói riêng cho Ba

Huyết áp cao là khi máu ép lên thành mạch mạnh quá, kéo dài ngày này qua ngày khác. Để lâu không chữa thì hại tim, thận, mắt, và dễ tai biến (đột quỵ).

Mũi tên đỏ = máu ép lên thành mạch. Ép mạnh quá, lâu ngày, chính là huyết áp cao.

Những gì làm huyết áp tăng

🕐Tuổi cao — mạch máu cứng dần theo tuổi.
🧂Ăn mặn — muối giữ nước, làm máu ép mạnh hơn.
🍺Rượu, bia — uống nhiều làm huyết áp lên.
⚖️Thừa cân, ít vận động, căng thẳng.
Do bệnh khác — thận yếu, tuyến thượng thận, hoặc do thuốc.

Còn với Ba thì sao

Huyết áp của Ba cao không phải do một thứ, mà nhiều thứ cộng lại:

Thận yếu → tự nó đẩy huyết áp lên.
Thuốc khớp từng uống (có thể chứa corticoid) → đẩy lên.
Thuốc giảm đau hay mua khi đau khớp → đẩy lên.
Tuổi, ăn mặn, rượu bia → góp thêm.

Điều đặc biệt của Ba — huyết áp thất thường

Tuyến thượng thận yếu → kéo XUỐNG HUYẾT ÁP Thận · Thuốc · Muối → đẩy LÊN

Trong người Ba có hai lực đánh nhau: nhiều thứ đẩy huyết áp lên, riêng tuyến thượng thận yếu lại kéo xuống.

Vì vậy huyết áp Ba lúc cao lúc tụt, khó đoán. Cho nên Ba đừng tự tăng, tự giảm hay tự ngưng thuốc. Phải đi khám lại để bác sĩ biết chuyện tuyến thượng thận mà chỉnh thuốc cho đúng.

Ba nên làm gì

Uống thuốc huyết áp đều, đúng giờ mỗi ngày.
Đo huyết áp thường xuyên, ghi vào sổ đưa bác sĩ xem.
Ăn nhạt, bớt rượu bia.
Không tự mua thuốc giảm đau — làm huyết áp lên.
Không tự đổi liều thuốc. Để bác sĩ quyết.
Nếu thấy choáng, xây xẩm khi đứng dậy — đó là lúc huyết áp tụt. Ba ngồi hoặc nằm xuống ngay, rồi báo bác sĩ.

Sỏi thận

Vì sao có, và cách giảm

Sỏi thận là những cục cặn cứng kết lại trong thận, như hạt sạn. Nhỏ thì theo nước tiểu ra ngoài; to thì kẹt lại, gây đau dữ dội và bí tiểu.

viên sỏi

Mấy chấm xám là sỏi — cặn trong nước tiểu đóng lại thành cục.

Vì sao Ba dễ bị sỏi

• Nước tiểu của Ba chuaacid uric cao (do gút) → dễ đóng thành sỏi acid uric.
Uống ít nước → nước tiểu đặc → cặn dễ kết lại thành sỏi.
Cần bác sĩ soi xem đúng là loại sỏi gì mới trị trúng. Với người bị gút, nước tiểu chua như Ba thì khả năng cao là sỏi acid uric — nhưng để bác sĩ xác nhận.

Dấu hiệu có sỏi — thấy thì đi khám

🔴Đau quặn vùng lưng, hông, lan xuống bụng dưới và bẹn.
🔴Tiểu ra máu (nước tiểu hồng hoặc đỏ).
🔴Tiểu buốt, tiểu rắt, hoặc bí tiểu.
🔴Sốt kèm đau lưng → có thể nhiễm trùng, đi khám ngay.

Cách phòng và giảm sỏi

Uống đủ nước (theo mức bác sĩ dặn, vì muối máu Ba thấp) — nước tiểu loãng thì khó kết sỏi. Quan trọng nhất.
Trị gút, hạ acid uric — cũng làm tan bớt sỏi acid uric.
Ăn nhiều rau, trái cây.
Bớt thịt (đạm động vật) và muối.
Đừng nhịn tiểu, đừng để khát khô.

Nhìn màu nước tiểu là biết đủ nước chưa

Nhạt: tốtUống thêmThiếu nước
Bác sĩ có thể cho thuốc làm nước tiểu bớt chua (kali citrate) để giúp tan sỏi acid uric — Ba hỏi bác sĩ khi đi khám.
🍚

Đau bao tử (dạ dày)

Đang bị loét — vì sao và làm gì

Đau bao tử là khi lớp lót bên trong dạ dày bị viêm hoặc loét. Gây đau rát vùng bụng trên, ợ chua, đầy bụng — có khi đau lúc đói, có khi sau khi ăn.

chỗ loét

Chỗ đỏ là vết loét trong dạ dày — chính chỗ đó gây đau, xót.

Vì sao bị đau bao tử

🦠Vi khuẩn HP — loại vi khuẩn sống trong dạ dày, rất hay gặp.
💊Thuốc kháng viêm giảm đau (NSAID).
🍺Rượu bia, cà phê đặc, đồ cay chua.
🕐Ăn thất thường, để quá đói hoặc quá no.

Với Ba, coi chừng nhất là...

Thuốc giảm đau Ba hay mua khi đau khớp Loại thuốc này vừa gây loét, vừa làm ổ loét chảy máu. Cộng thêm rượu bia nữa thì càng nặng. Đây đúng là lý do đã dặn Ba: đừng tự ra tiệm mua thuốc giảm đau.

Dấu hiệu chảy máu bao tử — đi cấp cứu ngay

🆘Ói ra máu (đỏ tươi hoặc như bã cà phê).
🆘Đi ngoài phân đen, hôi.
🆘Đau bụng dữ dội, người lả đi.

Ba nên làm gì

Không dùng thuốc kháng viêm giảm đau.
Bớt rượu bia, cà phê đặc, đồ cay chua lúc đói.
Ăn nhiều bữa nhỏ, đúng giờ, đừng để quá đói.
Không nằm ngay sau ăn; nằm thì kê cao đầu.
Uống thuốc dạ dày theo toa bác sĩ.
Đi khám xem có vi khuẩn HP không — nếu có thì diệt theo thuốc bác sĩ.
↑ Lên đầu trang